خانه / مقالات آموزشی و ترویجی / صنعت دفاعی و تسلیحات / معرفی موشک‏ کروز ام‏ جی‏ ام-۱ ماتادور

معرفی موشک‏ کروز ام‏ جی‏ ام-۱ ماتادور

ماتادور اولین موشک کروز زمین‏ به‏ زمین عملیاتی ارتش آمریکا به ‏شمار می‏ رود. در سال‏ های آغازین جنگ سرد نیروی هوایی ارتش آمریکا قراردادی با شرکت مارتین منعقد کرد که بر اساس آن قرار شد یک موشک زیرصوت کوتاه‏ برد زمین به زمین طراحی و ساخته شود. این پروژه ام ‏اکس-۷۷۱ نام گرفت و موشک موردنظر با کد اس ‏اس ‏ام-ای-۱ نامگذاری شد. در مرحله اول و با هدف آزمایش وارزیابی عملکرد سامانه شلیک چند ماکت چوبی از این موشک ساخته شد اما اولین شلیک آزمایشی یک نمونه واقعی ماتادور در تاریخ ۲۰ ژانویه ۱۹۴۹ در میدان تیر وایت‏ سندز صورت پذیرفت.

۱۴۰۵۴-۱

برنامه آزمایش با ارزیابی عملکرد سامانه هدایت موشک ادامه یافت. در حالیکه در میانه سال ۱۹۴۹ برنامه توسعه موشک ماتادور در آستانه لغو قرار گرفت، شعله‏ ور شدن آتش جنگ کره شرایط را دگرگون کرد و بهره‏ برداری از این موشک به اولویتی برای نیروی هوایی آمریکا تبدیل شد. در سال ۱۹۵۱ نیروی هوایی آمریکا نامگذاری نمونه‏ های عملیاتی ماتادور را مشابه هواپیماها انجام داد تا بر این نگرش تاکید کند که موشک کروز چیزی جز یک بمب ‏افکن بدون سرنشین نیست. بر این اساس نخستین نمونه‏ های موشک ماتادور با کدهایی مانند اکس ‏بی-۶۱ و وای‏ بی-۶۱ شناخته می‏ شدند. اولین سری تولیدی این موشک موسوم به بی-۶۱ای با طولی نسبتا بزرگتر از نمونه ‏های اولیه و تغییر محل قرارگیری بال از میانه بدنه به بالای بدنه ساخته شد و اولین اسکادران ماتادور در اواخر سال ۱۹۵۳ به خدمت عملیاتی پیوست. موشک کروز بی-۶۱ای به سرجنگی هسته‏ ای دبلیو-۵ مجهز با قدرت بیشینه ۵۰کیلوتن مجهز است. این موشک از طریق لینک رادیویی توسط یک کنترل‏ کننده زمینی هدایت می‏ شد و در حین پرواز با ردیابی سیگنال ‏های ارسالی شبکه ایستگاه ‏های راداری زمینی ای ‏ان/ام ‏اس ‏کیو-۱مسیر خود را دنبال می‏ کند. این محدودیت در سامانه هدایت و لزوم برقراری ارتباط رادیویی برخط ‏دید‌ موجب شد تا برد موشک از ۴۰۰ کیلومتر تجاوز نکند و همواره خطر اخلال دشمن محتمل باشد.

۱۴۰۵۴-۳

چند فروند از این موشک به‏ عنوان نمونه‏ های آزمایشی با قابلیت بازیافت تولید شد که با پیشوند کیو شناخته می ‏شد. در سال ۱۹۵۵ نگرش نیروی هوایی آمریکا به ماتادور تغییر کرد و با کد جدید تی ‏ام-۶۱ای به‏ عنوان موشک تاکتیکی نامگذاری شد. توسعه نمونه جدیدی از این موشک در سال ۱۹۵۴ آغاز شد. این موشک به سامانه ناوبری کوتاه ‏برد شانیکِل مجهز شد که با استفاده از تابش‏‏گر مایکروویو زمین‏ پایه موشک را هدایت می‏ کرد. بر این اساس برد بیشینه موشک به ۱۰۰۰ کیلومتر رسید. موشک تی‏ ام-۶۱سی در سال ۱۹۵۷ عملیاتی شد و به ‏زودی جای همه نمونه‏ های اولیه تی‏ ام-۶۱ای را گرفت. در سال ۱۹۶۳ موشک تی‏ ام-۶۱ سی به ام‏ جی ‏ام-۱سی تغییر نام داد. در مجموع بیش از ۱۲۰۰ فروند از دو نمونه موشک تی ‏ام-۶۱ای/سی تولید و عرضه شد.

منبع:
نوید مقصودی و علی اصلانی، موشک کروز میراثی قدیمی برای آینده، انتشارات اندیشگاه فناوری‏های نوین، ۱۳۹۴٫

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *